Phân tích liên kết của đối thủ: tìm khoảng trống mà không cần mua link

Khi một đối thủ đứng trên bạn ở những câu tìm quan trọng mà nội dung không hơn bao nhiêu, câu hỏi tự nhiên là: họ có gì mà mình không có? Một phần câu trả lời thường nằm ở liên kết: những nơi khác trên mạng nhắc tới và trỏ về họ. Phân tích hồ sơ liên kết của đối thủ giúp thấy những nguồn đó. Mục tiêu không phải sao chép (nhất là phần liên kết mua), mà là tìm các khoảng trống: nơi lẽ ra cũng nên nhắc tới bạn nhưng chưa.

Lấy dữ liệu liên kết của đối thủ

Search Console chỉ cho thấy liên kết của site bạn. Với đối thủ, cần công cụ bên thứ ba thu thập web riêng (các công cụ SEO lớn đều có mục “backlink” hoặc “site explorer”). Bản miễn phí thường giới hạn số dòng nhưng đủ cho đối thủ vừa và nhỏ. Lưu ý:

• Mỗi công cụ có chỉ mục riêng, không công cụ nào thấy hết; số liệu khác nhau giữa các công cụ là bình thường.
• Các chỉ số “sức mạnh tên miền” là thang điểm tự chế của từng công cụ, không phải của Google. Dùng để sắp xếp tương đối, đừng coi là thật.
• Dữ liệu tiếng Việt và site Việt nhỏ thường thưa hơn; nhiều liên kết từ báo địa phương, diễn đàn có thể không có.

Bổ sung bằng tìm kiếm thủ công: tìm tên thương hiệu đối thủ trong ngoặc kép, loại site của họ, để thấy nơi nhắc tên mà công cụ bỏ sót.

Phân loại nguồn liên kết

Xuất danh sách tên miền trỏ về đối thủ, rồi phân loại. Phần lớn giá trị của bước này nằm ở việc đọc từng nguồn, không phải ở con số tổng.

Loại nguồn	Ví dụ	Bạn làm được không
Hiệp hội, hội ngành	Trang hội viên của hiệp hội nội thất, hội doanh nghiệp tỉnh	Có, nếu tham gia hội
Nhà cung cấp, đối tác	Hãng sơn liệt kê đại lý, hãng phần mềm liệt kê đối tác triển khai	Có, nếu bạn cũng là đối tác
Báo, tin tức	Bài báo phỏng vấn chủ doanh nghiệp, tin về sự kiện	Có, cần câu chuyện hoặc dữ liệu đáng đưa tin
Trường học, tổ chức	Trang trường cảm ơn nhà tài trợ, trang việc làm cho sinh viên	Có, qua tài trợ thật, tuyển dụng, hợp tác thực tập
Sự kiện	Trang hội chợ liệt kê đơn vị tham gia, hội thảo liệt kê diễn giả	Có
Danh bạ có chọn lọc	Danh bạ ngành có biên tập, trang đánh giá địa phương	Có
Nội dung được dẫn	Blog, diễn đàn dẫn bài hướng dẫn, công cụ, dữ liệu của đối thủ	Có, nếu bạn làm nội dung tốt hơn về chủ đề đó
Liên kết mua, PBN, bài PR mọi ngành	Blog lạ nhiều chủ đề, chữ neo từ khoá	Bỏ qua, đừng bắt chước
Spam tự động	Trang cào dữ liệu, thống kê tên miền	Bỏ qua, không có giá trị

Tìm khoảng trống: giao nhau giữa nhiều đối thủ

Một nguồn chỉ liên kết tới một đối thủ có thể là quan hệ riêng. Nguồn liên kết tới hai ba đối thủ mà không liên kết tới bạn thì gần như chắc chắn là nơi ngành bạn thường được nhắc: hiệp hội, báo ngành, danh sách nhà cung cấp, trang so sánh. Cách làm:

1. Chọn 3–5 đối thủ thật (cùng khách, cùng khu vực), không chọn sàn thương mại điện tử hay báo lớn.
2. Xuất danh sách tên miền trỏ về từng đối thủ.
3. Gộp vào bảng tính, đếm mỗi tên miền xuất hiện ở bao nhiêu đối thủ.
4. Loại tên miền đã trỏ về bạn và tên miền spam.
5. Xem kỹ các tên miền xuất hiện ở từ hai đối thủ trở lên: vì sao họ được liên kết ở đó.

Nhiều công cụ có sẵn chức năng “giao nhau liên kết” (link intersect) làm bước 2–4 tự động.

Đọc nội dung được liên kết nhiều nhất của đối thủ

Xem trang nào của đối thủ nhận nhiều liên kết nhất (không tính trang chủ). Thường là một trong ba dạng: công cụ (máy tính chi phí, bảng tra), dữ liệu (khảo sát, báo cáo), hoặc hướng dẫn rất chi tiết. Đây là chỉ dẫn quý: chủ đề đó đã được chứng minh là người ta muốn dẫn. Câu hỏi tiếp theo: bạn có làm được bản tốt hơn hẳn không, cập nhật hơn, có dữ liệu riêng, dễ dùng hơn trên điện thoại? Nếu có, đó là kế hoạch nội dung có sẵn bằng chứng. Xem lấy liên kết bằng dữ liệu gốc.

Thứ không nên bắt chước

• Liên kết từ mạng site vệ tinh, bài PR đăng khắp nơi: rủi ro, và thường đã bị Google bỏ qua. Xem PBN.
• Liên kết từ chân trang của site do đối thủ thiết kế (“thiết kế bởi…”): chỉ có giá trị với đơn vị thiết kế web.
• Hàng nghìn liên kết từ trang cào dữ liệu: không ai cần.
• Chữ neo từ khoá lặp y hệt: dấu hiệu liên kết đặt hàng.

Thấy đối thủ đứng cao nhờ những liên kết như vậy là chuyện khó chịu, nhưng chạy theo là đặt cược vào thứ có thể sụp sau một đợt cập nhật chống spam.

Biến khoảng trống thành việc làm

Khoảng trống	Việc cụ thể
Ba đối thủ có tên trong danh sách hội viên hiệp hội	Tham gia hiệp hội, cập nhật hồ sơ hội viên
Hãng vật liệu liệt kê đại lý, thiếu bạn	Liên hệ phòng kinh doanh của hãng, đề nghị cập nhật danh sách
Báo địa phương phỏng vấn đối thủ về mùa cao điểm	Chuẩn bị câu chuyện, số liệu cho mùa tới, gửi phóng viên đã viết bài
Trường nghề đăng trang “doanh nghiệp nhận thực tập”	Đăng ký nhận sinh viên thực tập thật
Diễn đàn dẫn công cụ tính của đối thủ	Làm công cụ tốt hơn, tham gia diễn đàn trả lời đúng câu hỏi

Mỗi dòng là một hoạt động kinh doanh thật, có lợi ngoài chuyện liên kết. Đó là dấu hiệu bạn đang xây liên kết đúng cách.

Ví dụ: phòng khám thú y ở Đà Nẵng

Ví dụ minh hoạ: một phòng khám thú y mới mở ở Đà Nẵng đứng sau ba phòng khám lâu năm ở câu tìm “phòng khám thú y Đà Nẵng”. Xuất liên kết của ba đối thủ, gộp lại, thấy các nguồn xuất hiện ở cả ba hoặc hai trong ba:

• Một nhóm cứu hộ chó mèo địa phương có trang “phòng khám hỗ trợ” liệt kê các nơi khám giảm giá cho thú được cứu.
• Hai trang tin địa phương có bài “mùa nắng nóng, chó mèo dễ sốc nhiệt” phỏng vấn bác sĩ ở các phòng khám đó.
• Trang của trường đại học có khoa thú y liệt kê nơi nhận sinh viên thực tập.
• Một hãng thức ăn thú cưng liệt kê điểm bán tại Đà Nẵng, kèm bản đồ và số điện thoại từng điểm.
• Vài blog nuôi mèo dẫn bài “lịch tiêm phòng cho mèo con” của một phòng khám.

Không nguồn nào cần mua. Mỗi nguồn ứng với một việc phòng khám mới làm được trong vài tháng: hỗ trợ nhóm cứu hộ, chủ động liên hệ phóng viên trước mùa nắng nóng với lời khuyên cụ thể, nhận sinh viên thực tập, làm điểm bán, viết bài lịch tiêm phòng chi tiết hơn và cập nhật hơn. Cộng thêm hồ sơ doanh nghiệp trên Google đầy đủ và đánh giá thật từ khách, đó là cả một kế hoạch liên kết và thương hiệu địa phương dựa trên hoạt động thật. Xem thêm ba yếu tố xếp hạng bản đồ.

Checklist

1. Chọn 3–5 đối thủ thật cùng khách, cùng khu vực.
2. Xuất tên miền trỏ về từng đối thủ; bổ sung bằng tìm tên thương hiệu.
3. Phân loại nguồn; loại spam, PBN, liên kết mua.
4. Tìm nguồn trỏ về nhiều đối thủ mà không trỏ về bạn.
5. Đọc trang được liên kết nhiều nhất của đối thủ, đánh giá có làm bản tốt hơn được không.
6. Biến mỗi khoảng trống thành một việc làm thật.
7. Theo dõi liên kết mới của chính bạn trong Search Console; kiểm trang đích bằng chấm điểm SEO.